Expertise
Past je plan niet binnen het geldende omgevingsplan? Een BOPA maakt afwijken mogelijk — maar niet elke afwijking hoort bij die route. Wij wegen vooraf af of een BOPA de houdbare keuze is, of dat een wijziging van het omgevingsplan je later minder kost.
Een BOPA is het instrument waarmee je een omgevingsvergunning krijgt voor een activiteit die afwijkt van het geldende omgevingsplan. Je moet aantonen dat er sprake is van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties (ETFAL) — het criterium dat het bevoegd gezag toetst. Die onderbouwing lever je met een ruimtelijke onderbouwing (GoFLO): het document dat aantoont dat aan ETFAL wordt voldaan.
Kort: je vraagt een BOPA aan, en je bewijst met een ruimtelijke onderbouwing dat je initiatief evenwichtig is.
Sinds de Omgevingswet is de BOPA veruit het populairste instrument: ruim 9.000 aanvragen, bijna 2.000 alleen al in het eerste kwartaal van 2025. Dat succes heeft een keerzijde. De Evaluatiecommissie Omgevingswet noemt het massale, losse gebruik van BOPA’s een risico voor de samenhang in de leefomgeving — meerdere losse besluiten op één gebied in plaats van één integrale afweging (dit is het oordeel van de commissie, geen wettelijke norm).
Voor jouw plan betekent dat een concrete afweging. Een BOPA is sneller, maar het omgevingsplan zelf blijft ongewijzigd — bij een volgend initiatief op dezelfde locatie kan dat alsnog schuren. Een wijziging van het omgevingsplan duurt langer, maar is duurzamer en steviger bij grotere of structurele ontwikkelingen. Wij maken die afweging vóór je een principeverzoek indient, niet nadat je al op de snelle route zit.
Geen garantie: deze afweging is onze inschatting op basis van jouw plan en het geldende omgevingsplan, geen voorspelling van de uitkomst — het bevoegd gezag beoordeelt de daadwerkelijke aanvraag.
Van vooronderzoek naar besluit, in vier stappen.
We toetsen je plan aan het geldende omgevingsplan en brengen in beeld of een BOPA de logische route is, of dat een wijziging omgevingsplan passender is.
Een informeel vooroverleg met de gemeente, zodat je vóór de formele aanvraag al richting krijgt op haalbaarheid en aandachtspunten.
De BOPA-aanvraag met een ruimtelijke onderbouwing waarin we aantonen dat sprake is van evenwichtige toedeling van functies aan locaties.
Het bevoegd gezag beslist binnen de reguliere procedure van 8 weken, met een mogelijke verlenging van 6 weken. Dit is de wettelijke proceduretermijn, geen levertijdbelofte van Dutchplanners.
Goed om te weten: het bevoegd gezag heeft beleidsruimte bij een BOPA en kan een aanvraag weigeren bij strijd met instructieregels of ETFAL — onze onderbouwing is erop gericht dat risico vooraf te verkleinen, geen garantie op een positief besluit.
Een BOPA past bij een op zichzelf staande afwijking die goed te onderbouwen is met ETFAL. Bij grotere, structurele ontwikkelingen of wanneer er al meerdere BOPA’s op dezelfde locatie liggen, is een wijziging van het omgevingsplan vaak de duurzamere route.
Een BOPA ís een vorm van omgevingsvergunning: de vergunning voor een activiteit die afwijkt van het omgevingsplan. Andere omgevingsvergunningen (bijvoorbeeld voor bouwen binnen het plan) volgen een ander toetsingskader.
Een informeel vooroverleg met de gemeente vóór de formele aanvraag, waarin je richting krijgt op haalbaarheid zonder meteen de volledige procedure te starten.
De reguliere procedure duurt 8 weken, met een mogelijke verlenging van 6 weken. Dit is de wettelijke termijn; de tijd voor onderbouwing en voorbereiding komt daar apart bij.
De prijs hangt af van de complexiteit van het initiatief en de omvang van de benodigde ruimtelijke onderbouwing. Vraag een offerte aan, dan bakenen we samen de juiste scope af.
Stuur ons je locatie, een korte omschrijving van je plan en het geldende omgevingsplan. We bepalen samen of een BOPA of een wijziging omgevingsplan de houdbare route is.
Heb je een reactie van de gemeente ontvangen, of wil je eerst bespreken wat een BOPA voor je plan kan betekenen? Leg je situatie aan ons voor.
