Expertise
Etfal staat voor evenwichtige toedeling van functies aan locaties. Het gaat over de vraag welke functies en activiteiten op een locatie passen en hoe die afweging wordt onderbouwd. Dat kan spelen wanneer je een aanvraag hebt ingediend, een reactie van de gemeente ontvangt of wilt begrijpen welke ruimtelijke onderwerpen voor je plan eerst aandacht vragen.
Etfal staat voor evenwichtige toedeling van functies aan locaties. Het begrip hoort bij de Omgevingswet. Op grond van artikel 4.1 van die wet zorgen gemeenten ervoor dat de regels in het omgevingsplan samen leiden tot een evenwichtige toedeling van functies aan locaties. De ruimte is schaars; met het omgevingsplan verdeelt de gemeente die ruimte over de functies en activiteiten die er kunnen plaatsvinden.
Het begrip zet de eerdere toets aan een goede ruimtelijke ordening voort, maar heeft een bredere strekking. Het gaat niet alleen om ruimtelijke ordening in enge zin, maar om de fysieke leefomgeving als geheel, dus ook om onderwerpen als milieu, water, natuur en erfgoed, voor zover die in een concreet geval aan de orde zijn.
In de praktijk gaat het om meer dan de vraag welke bestemming een plek krijgt. Het omgevingsplan bevat regels over activiteiten op locaties. Die activiteiten worden onderling afgewogen in relatie tot de fysieke leefomgeving. Denk daarbij aan een ontwikkeling met wonen, werken, detailhandel, horeca, recreatie of een andere functie op een specifieke plek.
Een Etfal-vraag is daarom locatiegericht: wat is hier aan de orde, welke activiteiten spelen er en welke regels en belangen horen bij deze plek? Zonder die afweging is er geen basis waarop een gemeente een plan dat afwijkt van het omgevingsplan kan beoordelen. Dat maakt de Etfal-onderbouwing voor veel initiatieven een kernonderdeel van het dossier.
Een terugkoppeling van de gemeente betekent niet automatisch dat je plan niet kan doorgaan. Vaak staat in die terugkoppeling welk onderwerp eerst verder moet worden uitgewerkt of toegelicht.
Soms noemt een ambtenaar daarbij Etfal, een ruimtelijke onderbouwing, een BOPA of een ander planologisch onderwerp. Dan is het belangrijk om eerst de vraag scherp te lezen. Wat vraagt de gemeente precies? Gaat het om de activiteit, de locatie, de gevolgen voor de omgeving of de motivering van het plan?
Je hoeft die vragen niet op deze pagina al te beantwoorden. Het startpunt is dat je begrijpt welke ruimtelijke afweging in jouw situatie voorligt en dat je weet dat die vraag te onderzoeken en te onderbouwen is.
Etfal kan een rol spelen wanneer een initiatief gevolgen heeft voor de functies of activiteiten die op een locatie mogelijk zijn. Bijvoorbeeld wanneer:
Welke informatie nodig is, verschilt per initiatief, locatie en bevoegd gezag. De terugkoppeling van de gemeente en de regels die op de locatie gelden, zijn daarbij het uitgangspunt.
Bij een Etfal wordt niet naar één los onderwerp gekeken. De afweging gaat over de samenhang tussen het initiatief, de locatie en de omgeving. In een dossier kunnen onder meer deze vragen spelen:
Welke activiteit of functie heb je voor ogen? Is dat bijvoorbeeld wonen, werken, een voorziening, recreatie of een combinatie daarvan? De activiteit en de locatie vormen samen het vertrekpunt van de afweging.
De bestaande functies en activiteiten rond de locatie doen mee in de beoordeling. Ook de kenmerken van het gebied en de ruimte die er is voor verschillende functies kunnen relevant zijn.
Naast regels in het omgevingsplan kunnen regels en beleid van het Rijk, de provincie, het waterschap en de gemeente van belang zijn. De precieze combinatie verschilt per locatie en initiatief.
De fysieke leefomgeving omvat onder meer bouwwerken, infrastructuur, water, bodem, lucht, landschap, natuur en cultureel erfgoed. Welke onderwerpen in een concreet dossier aandacht vragen, hangt af van het initiatief en de plek.
De gemeente beoordeelt plannen binnen haar bevoegdheid en aan de hand van de regels die gelden. Wanneer een gemeente om nadere uitwerking vraagt, helpt het om de vraag, de locatie en de relevante onderwerpen eerst helder naast elkaar te leggen. Een goede onderbouwing laat zien hoe het initiatief zich verhoudt tot die regels en belangen.
De taak om te zorgen voor een evenwichtige toedeling ligt primair bij de gemeente, bij het opstellen en beheren van het omgevingsplan. Alle regels in het omgevingsplan samen dragen bij aan die toedeling.
Dat betekent niet dat alle regels over de fysieke leefomgeving in één omgevingsplan hoeven te staan. Ook regels van andere overheden (zoals instructieregels van Rijk en provincie) en gemeentelijke verordeningen kunnen een rol spelen. Voor een initiatief op één locatie is het daarom belangrijk om niet alleen naar één zin of één regel te kijken, maar naar de vraag die in de terugkoppeling daadwerkelijk is gesteld en naar het geheel van regels dat op de locatie geldt.
Een BOPA is een buitenplanse omgevingsplanactiviteit: een activiteit die niet past binnen de regels van het omgevingsplan en waarvoor een omgevingsvergunning nodig is. Bij de beoordeling van een BOPA geldt de evenwichtige toedeling van functies aan locaties als kader: op grond van artikel 8.0a, tweede lid, van het Besluit kwaliteit leefomgeving kan het bevoegd gezag zo’n vergunning alleen verlenen met het oog op een evenwichtige toedeling van functies aan locaties. Daarbij kunnen ook instructieregels en beleid van Rijk, provincie en gemeente relevant zijn.
Etfal is dus niet hetzelfde als BOPA. Een BOPA is een type omgevingsplanactiviteit; Etfal is de ruimtelijke afweging die ook bij de beoordeling van een BOPA een centrale rol speelt.
Dutchplanners is een planologisch adviesbureau. Bij een Etfal-vraag kunnen wij onder meer:
Wat er in jouw situatie nodig is, bepalen we niet op deze pagina maar in een gesprek: op basis van je plan, de locatie en wat de gemeente heeft gevraagd.
Heb je een reactie van de gemeente ontvangen, of wil je eerst bespreken wat Etfal voor je plan kan betekenen? Leg je situatie aan ons voor.
